Rewolucyjny spaser
17 sierpnia 2009, 14:00Dzięki pracom uczonych z Purdue University do słownika techniki wejdzie słowo "spaser". Termin ten powstał w 2003 roku na opisanie zjawiska "wzmacniania plazmonów powierzchniowych poprzez wymuszoną emisję promieniowania" (Surface Plasmon Amplification by Stimulated Emission of Radiation).
Zidentyfikowano ważny proces związany ze schizofrenią
31 grudnia 2013, 11:04Międzynarodowy zespół naukowców odkrył, że w mózgach chorych na schizofrenię ograniczeniu ulega autofagia - proces polegający na trawieniu przez komórkę obumarłych/uszkodzonych elementów.
Po raz pierwszy zaobserwowano interakcję neutrina z atomem węgla
12 grudnia 2025, 16:31Po raz pierwszy w historii zaobserwowano interakcję neutrina słonecznego z atomem węgla. O przełomowych badania poinformował na łamach Physical Review Letters międzynarodowy zespół naukowy z Portugalii, Kanady, USA, Wielkiej Brytanii, Niemiec, Meksyku i Chin. Obserwacji dokonano w detektorze SNO+, który znajduje się SNOLAB. To kanadyjskie laboratorium specjalizujące się w fizyce neutrin, technologiach kwantowych i badaniu ciemnej materii znajduje się 2 kilometry pod ziemią. Warstwy skał znajdujące się nad detektorem, izolują go o innych niż neutrino sygnałów, znacznie zmniejszając szum tła.
W Hongkongu odkryto obiecujący środek zabijający wiele niebezpiecznych wirusów
15 stycznia 2019, 11:25Naukowcy z Hongkongu poinformowali, że prawdopodobnie dokonali przełomowego odkrycia, które może być niezwykle przydatne w walce z chorobami zakaźnymi. Odkryty przez nich związek chemiczny ma bowiem dużą zdolność do przerywania cyklu życiowego różnych wirusów.
Niebezpieczne tunele
2 września 2009, 10:02Stężenie zanieczyszczeń w formie tzw. cząstek ultradrobnych w tunelach drogowych znacząco przekracza wartości bezpieczne dla człowieka - alarmują badacze z Australii.
Delfin dysponuje mocą odpowiednią do swego repertuaru sztuczek
17 stycznia 2014, 12:40Delfiny mają wystarczającą moc (siłę dynamiczną) mięśni, by spokojnie płynąć koło napędzanych silnikami łodzi. Ponieważ nie dysponują skórą o specjalnych właściwościach ani nie korzystają z trików związanych z dynamiką cieczy, paradoks ogłoszony w 1936 r. przez brytyjskiego zoologa sir Jamesa Graya zwyczajnie nie istnieje.
Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?
13 lutego 2026, 09:27Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.
Obiecujący cel walki z rakiem mózgu – białko FGL-2
28 stycznia 2019, 13:31Badania przedkliniczne sugerują, że regulator układu odpornościowego, który umożliwia rozwój pierwotnego nowotworu mózgu – glejaka wielopostaciowego – może stać się obiecującym celem terapii przeciwnowotworowej. Takie wnioski płyną z badań naukowców z University of Texas MD Anderson Cancer Center, o których informuje Nature Communications.
Alkohol utrudnia obronę przed bakteriami
19 września 2009, 23:51To nie mit: uderzeniowa dawka alkoholu może wywołać gwałtowne osłabienie odporności. Jak się jednak okazuje, nie jest to efekt ogólnego zatrucia organizmu, lecz wybiórczego zablokowania aktywności jednej z protein odpowiedzialnych za reakcję na zakażenie bakteriami.
Jak uszkodzenie DNA wpływa na aparat Golgiego
31 stycznia 2014, 11:01Naukowcy rozpoznali, w jaki sposób uszkodzenie DNA oddziałuje na aparat Golgiego, czyli system obłonionych cystern i wakuol, w których zachodzi synteza lub magazynowania substancji wytwarzanych w komórce. Autorzy artykułu z pisma Cell mają nadzieję, że dzięki ich ustaleniom uda się ulepszyć chemioterapię, która uszkadzając materiał genetyczny komórek nowotworowych, uruchamia szlaki sygnałowe prowadzące do śmierci.
